જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ દુનિયા છોડીને જાય છે ત્યારે સામાન્ય રીતે રૂઢિચુસ્ત પરંપરા મુજબ અંતિમ સંસ્કાર કરવામાં આવતા હોય છે, પરંતુ ભરૂચના એક પરિવારે શોકની ક્ષણોમાં પણ સમાજ પ્રત્યેની પોતાની નિષ્ઠા સાબિત કરી છે. 85 વર્ષીય સ્વ. ભુપેન્દ્રભાઈ વનકેશ્વર પટેલના નિધન બાદ, તેમના દેહને અગ્નિદાહ આપવાને બદલે તબીબી અભ્યાસ માટે અર્પણ કરવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. સ્વ.ભુપેન્દ્રભાઈ પોતે માનવસેવા અને વિજ્ઞાનમાં અતૂટ શ્રદ્ધા ધરાવતા હતા. તેમણે જીવતા જ પોતાની અંતિમ ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી કે તેમનો દેહ મૃત્યુ બાદ પણ સમાજ કે શિક્ષણ માટે ઉપયોગી થાય. તેમના નિધન બાદ પરિવારે કોઈ પણ ખચકાટ વિના વડીલની આ ઈચ્છાને માન આપી દેહદાન કરવાનો નિર્ણય કર્યો હતો. આ માટે તેમણે ભરૂચમાં સેવાકીય ક્ષેત્રે કાર્યરત સંકલ્પ ફાઉન્ડેશનનો સંપર્ક સાધ્યો હતો.
સંસ્થાના સ્થાપક સંજય તલાટી અને તેમની ટીમે તાત્કાલિક ધોરણે આ પ્રક્રિયા માટે જરૂરી કાયદાકીય માર્ગદર્શન પૂરું પાડ્યું હતું. મૃતદેહને માન-સન્માન સાથે ઝાયડસ મેડીકલ કોલેજ ખાતે લઈ જવામાં આવ્યો હતો. ત્યાં કોલેજના જનરલ મેનેજર હેતલ રાવ દ્વારા વિધિવત રીતે દેહનો સ્વીકાર કરવામાં આવ્યો હતો. મેડિકલ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતોના મતે, એક માનવ દેહનું દાન સેંકડો વિદ્યાર્થીઓને પ્રેક્ટિકલ જ્ઞાન પૂરું પાડે છે. પ્રથમ વર્ષના વિદ્યાર્થીઓ માનવ શરીરની જટિલ રચના, ચેતાઓ અને અંગો વિશે પુસ્તકોને બદલે વાસ્તવિક દેહ પરથી શીખી શકે છે. ભાવિ સર્જનો જટિલ ઓપરેશનની પ્રેક્ટિસ આવા દેહ પર કરીને પોતાની કુશળતા વધારી શકે છે. તેમજ ગંભીર બીમારીઓના સંશોધન માટે પણ દેહદાન આશીર્વાદરૂપ સાબિત થાય છે. ભરૂચનું સંકલ્પ ફાઉન્ડેશન વર્ષોથી અંગદાન અને દેહદાનના ક્ષેત્રમાં જાગૃતિ ફેલાવી રહ્યું છે. ભુપેન્દ્રભાઈના પરિવારે લીધેલો આ નિર્ણય સમાજમાં પ્રવર્તતી અંધશ્રદ્ધા અને જૂની માન્યતાઓને તોડનારો છે. જ્યારે મેડિકલ કોલેજોમાં અભ્યાસ માટે માનવ દેહની ભારે અછત પ્રવર્તતી હોય છે, ત્યારે આવા દાનથી મેડિકલ જગતને એક નવું બળ મળે છે.
Author: geogujaratnews
geogujarat2020@gmail.com www.geogujaratnews.com