આધુનિક વિજ્ઞાન અને સેટેલાઈટની મદદથી થતી હવામાનની આગાહીઓ વચ્ચે આજે પણ ગ્રામીણ અને લોકજીવનમાં કુદરતી સંકેતોનું વિશેષ મહત્વ રહ્યું છે. ભરૂચ શહેરની સિવિલ હોસ્પિટલના સંકુલમાંથી એક એવા સમાચાર સામે આવ્યા છે, જેણે સ્થાનિકો અને પ્રકૃતિપ્રેમીઓમાં કુતૂહલ સાથે આનંદની લહેર પ્રસરાવી દીધી છે. હોસ્પિટલના ખુલ્લા મેદાનમાં એક ટીટોડીએ ચાર ઈંડા મૂક્યા છે, જેને લઈને આગામી ચોમાસું ધમાકેદાર રહેશે તેવી લોકવાયકાઓ વહેતી થઈ છે. ગુજરાતી સંસ્કૃતિમાં ‘ટીટોડીના ઈંડા’ પરથી વરસાદનો અંદાજ મેળવવાની પરંપરા સદીઓ જૂની છે. જ્યારે ટેકનોલોજીનો અભાવ હતો, ત્યારે આપણા પૂર્વજો પક્ષીઓની ચેષ્ટા અને તેમના રહેઠાણને જોઈને કુદરતની આગામી ચાલ પારખી લેતા હતા. ભરૂચ સિવિલમાં જોવા મળેલી આ ઘટના વિશે જાણકારોનું કહેવું છે કે:
સામાન્ય રીતે ટીટોડી ત્રણ ઈંડા મૂકતી હોય છે, પરંતુ અહીં ચાર ઈંડા જોવા મળ્યા છે. લોકમાન્યતા મુજબ, ચારેય મહિનામાં સાર્વત્રિક અને સારો વરસાદ થવાના આ સંકેત છે. ટીટોડી જો ઊંચાણવાળા ભાગ પર ઈંડા મૂકે તો અતિવૃષ્ટિ અને જો નીચાણવાળી જગ્યાએ ઈંડા હોય તો સામાન્ય વરસાદની ધારણા કરવામાં આવે છે. જાણીતી સિવિલ હોસ્પિટલ અત્યારે આ પક્ષીના માળાને કારણે ચર્ચામાં છે. 
જોકે, આજના ટેકનોલોજીના યુગમાં હવામાન વિભાગ વૈજ્ઞાનિક માપદંડો અને ડેટાને આધારે જ સત્તાવાર આગાહી કરે છે. તેમ છતાં, વર્ષોથી ચાલતી આવતી આ લોકવાયકા પરથી ખેડૂતોમાં એક આશા જન્મે છે. ભરૂચમાં બનેલી આ ઘટનાએ ફરી એકવાર સાબિત કર્યું છે કે મનુષ્ય ભલે ગમે તેટલી પ્રગતિ કરે, પરંતુ કુદરતના સંકેતો આજે પણ આપણને તેની નજીક હોવાનો અહેસાસ કરાવે છે.
Author: geogujaratnews
geogujarat2020@gmail.com www.geogujaratnews.com