આમોદ: રાણીપુરામાં ખનીજ માફિયાઓનો આતંક, તંત્રની મીઠી નજર હેઠળ ગામના રસ્તાઓનું નખ્ખોદ, રોષે ભરાયેલા ગ્રામજનોએ ડમ્પરો થંભાવ્યા

આમોદ તાલુકાના રાણીપુરા ગામમાં હાલ વિકાસના નામે વિનાશનું તાંડવ ખેલાઈ રહ્યું હોય તેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે. ગામ પંચાયત કે સ્થાનિક ખેડૂતોની લેખિત મંજૂરી મેળવવાની તસ્દી લીધા વિના જ, ખનીજ માફિયાઓ અને વગદાર કોન્ટ્રાક્ટરો દ્વારા બેફામ રીતે માટી ખોદકામ શરૂ કરી દેવામાં આવતા સમગ્ર પંથકમાં ભારેલા અગ્નિ જેવી સ્થિતિ પ્રવર્તી રહી છે. ગામનું ધન અને ગામની શાંતિ બંને જોખમાતા ગ્રામજનોનો પિત્તો ગયો છે. અને આજે રોષે ભરાયેલા સ્થાનિકોએ રસ્તા પર ઉતરી આવી ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિને અટકાવવા માટે બાંયો ચડાવી છે.સ્થાનિકોનો ગંભીર આક્ષેપ છે કે નિયમોને ઘોળીને પી જનારા કોન્ટ્રાક્ટરો દ્વારા ગ્રામ્ય રસ્તાઓની ક્ષમતા કરતા અનેકગણું વજન ભરીને ડમ્પરો દોડાવવામાં આવી રહ્યા છે. જે માર્ગો માત્ર 10 થી 15 ટનનો ભાર સહન કરવા માટે બન્યા છે, ત્યાં 40-40 ટન જેટલા ઓવરલોડ ડમ્પરો કાળ બનીને દોડી રહ્યા છે. આ અવિરત ગતિના કારણે હજુ હમણાં જ બનેલા નવા રસ્તાઓ અને નાળાઓ ધરાશાયી થઈ ગયા છે. રાણીપુરા, નવા વાડિયા અને જૂના વાડિયા વિસ્તારમાં રસ્તાઓની હાલત એટલી હદે બિસ્માર બની છે કે, સામાન્ય વાહનચાલકો માટે અહીંથી પસાર થવું એટલે જીવનું જોખમ ખેડવા સમાન છે.

સૌથી મોટો સવાલ એ ઉભો થાય છે કે, શું ખાણ ખનીજ વિભાગના અધિકારીઓ આ મસમોટા કૌભાંડથી અજાણ છે? કે પછી તંત્ર અને કોન્ટ્રાક્ટરો વચ્ચેની મિલીભગતના કારણે જનતાના પરસેવાના પૈસે બનેલા રસ્તાઓનું નખ્ખોદ કાઢવામાં આવી રહ્યું છે? વિવાદિત જમીન પર થઈ રહેલા આ ખોદકામ પાછળ કોઈ મોટા માથાઓના આશીર્વાદ હોવાની આશંકાએ જોર પકડ્યું છે. ગ્રામજનોએ સ્પષ્ટ ચીમકી આપી છે કે જો ગેરકાયદે ખોદકામ તત્કાલ બંધ નહીં થાય, ઓવરલોડ વાહનો પર લગામ નહીં કસાય અને નુકસાન પામેલા રસ્તાઓનું સમારકામ કરવામાં નહીં આવે, તો આગામી દિવસોમાં આ જનઆક્રોશ ઉગ્ર આંદોલનનું સ્વરૂપ ધારણ કરશે. હાલ તો ગ્રામજનોએ મામલતદારને રજૂઆત કરી ન્યાયની આશા સેવી છે, પરંતુ તંત્રની નિષ્ક્રિયતા સામે લોકરોષ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે.રાણીપુરા ગામમાં ચાલી રહેલું ગેરકાયદેસર માટી ખોદકામ એ માત્ર પર્યાવરણીય નુકસાન જ નહીં, પરંતુ સરકારી તંત્રની મિલીભગત અને લાપરવાહીનો જીવતો જાગતો પુરાવો છે. ગ્રામ પંચાયતની મંજૂરી વિના અને વિવાદિત જમીન પર થઈ રહેલું આ ખનન સ્થાનિક ખેડૂતોના હિતો પર સીધો પ્રહાર છે. 10 ટનની ક્ષમતા ધરાવતા ગ્રામ્ય માર્ગો પર 40 ટન જેટલા ઓવરલોડ ડમ્પરો દોડાવીને જાહેર સંપત્તિને જે રીતે નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું છે, તે કોન્ટ્રાક્ટરોની નિર્લજ્જતા અને વહીવટી તંત્રની નિષ્ક્રિયતા સૂચવે છે. જ્યારે સામાન્ય નાગરિકોના ટેક્સના પૈસે બનેલા રસ્તાઓ ધૂળધાણી થઈ રહ્યા હોય અને લોકોનો જીવ જોખમમાં હોય, ત્યારે ખાણ-ખનીજ વિભાગનું મૌન અનેક ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા કરે છે. આ વિવાદ માત્ર માટીના ખોદકામનો નથી, પરંતુ ગ્રામીણ સુરક્ષા, માળખાકીય સુવિધાઓની જાળવણી અને કાયદાના શાસનની મર્યાદાનો છે. જો તંત્ર આ મુદ્દે તટસ્થ તપાસ કરીને કડક પગલાં નહીં ભરે, તો તે ભવિષ્યમાં આવા અનેક કૌભાંડો માટે મોકળો માર્ગ કરી આપશે.આ ગંભીર સમસ્યાના કાયમી નિરાકરણ માટે વહીવટી તંત્રએ માત્ર કાગળ પરની કાર્યવાહી કરવાને બદલે પાયાના અને કડક પગલાં લેવા અનિવાર્ય છે. સૌ પ્રથમ, ખાણ-ખનીજ વિભાગ દ્વારા વિવાદિત જમીનનું તાત્કાલિક સીમાંકન કરી ગેરકાયદેસર ખોદકામ પર કાયમી રોક લગાવવી જોઈએ અને પરવાનગી વગર ખનન કરનાર કોન્ટ્રાક્ટરો સામે ભારે દંડ સાથે ફોજદારી ગુનો નોંધવો જોઈએ. રસ્તાઓને થતું નુકસાન અટકાવવા માટે ગામના પ્રવેશદ્વારો પર જ ઓવરલોડ વાહનોની તપાસ માટે સતત મોનિટરિંગ સિસ્ટમ અથવા ફ્લાઈંગ સ્ક્વોડ તૈનાત કરવી જોઈએ. આ સાથે જ, કોન્ટ્રાક્ટર પાસેથી વસૂલાત કરી તૂટી ગયેલા રસ્તા અને નાળાઓનું યુદ્ધના ધોરણે ગુણવત્તાયુક્ત સમારકામ કરાવવું જોઈએ જેથી ગ્રામજનોની હાલાકી દૂર થાય. ભવિષ્યમાં આવી સ્થિતિ ન સર્જાય તે માટે ગ્રામ પંચાયત અને સ્થાનિક જાગૃત નાગરિકોની એક સમિતિ બનાવવી જોઈએ, જેના લેખિત અભિપ્રાય વિના કોઈપણ પ્રકારના ખનન કે પરિવહનને મંજૂરી ન મળે તેવી પારદર્શક વ્યવસ્થા ઊભી કરવી એ જ આ વિવાદનો કાયમી ઉકેલ છે.